Statistiek I voor de sociale wetenschappen

6 ECTS credits
177 u studietijd

Aanbieding 2 met studiegidsnummer 1001294ANR voor alle studenten in het 1e semester met een inleidend bachelor niveau.

Semester

1e semester

Inschrijving onder examencontract

Niet mogelijk

Beoordelingsvoet

Beoordeling (0 tot 20)

2e zittijd mogelijk

Onderwijstaal

Nederlands

Faculteit

Faculteit Sociale Wetensch & SolvayBusinessSchool

Verantwoordelijke vakgroep

Sociologie

Onderwijsteam

Hadewijch Vandenheede (titularis)
Canigia Mestdagh
Florian Stegen
Aude Fieuw
Jasmine De Backer
Claudia Pelgrims

Onderdelen en contacturen

24 contacturen Hoorcollege
30 contacturen Werkvormen en Praktische Oef.
114 contacturen Zelfwerk en -studie

Inhoud

De cursus Statistiek I richt zich op het verzamelen, verwerken, interpreteren, samenvatten en presenteren van de meest belangrijke kenmerken van een populatie. Kwantitatieve gegevens van een populatie worden samengevat in overzichtsmaten met als doel globale patronen en kenmerken te ontdekken.

In het eerste deel, univariate statistiek, ligt de focus op de verdeling van een enkel kenmerk. Dit kenmerk wordt statistisch beschreven aan de hand van samenvattende maten, zoals parameters van positie (gemiddelde, mediaan, modus), parameters van spreiding (standaarddeviatie of variantie, interkwartielafstand) en parameters van vorm.

In het tweede deel, bivariate statistiek, wordt de aandacht gericht op twee variabelen en hun relatie. Een voorbeeldvraag zou kunnen zijn: Wat is de relatie tussen de geluksscore bij jongeren en hun studiekeuze? Deze relatie kan worden onderzocht aan de hand van kruistabellen, waarin ook kort inferentiële statistiek wordt behandeld.

Daarnaast komt verklarende statistiek aan bod in de cursus, met een focus op bivariate regressieanalyse.

Studiemateriaal

Digitaal cursusmateriaal (Aanbevolen) : Slides Statistiek I, S. Gadeyne, Canvas
Digitaal cursusmateriaal (Aanbevolen) : Bootcamp SPSS in 5 lessen. De snelle voorbereiding op multivariate analyses in SPSS, T. De Winter, D. Weenas, M. Van Hulle, Canvas
Digitaal cursusmateriaal (Vereist) : Oefeningen over beschrijvende statistiek, N. Deschacht, M. Dujardin, K. Van Altert, Canvas
Handboek (Aanbevolen) : Inleiding multivariate analyse, Voor de sociale wetenschappen, K. Neels, Acco Uitgeverij, 9789462922518, 2017
Handboek (Aanbevolen) : Inleiding in de statistiek voor gedragswetenschappen, Met ondersteuning van SPSS, G. Valkeneers, T. Vanhoomissen, 5de, Acco Uitgeverij, 9789464674620, 2023
Handboek (Aanbevolen) : Trend en toeval, I. Devos, Blondé, W. Ryckbosch, 3de, Universitaire Pers Leuven, 9789462701908, 2019
Handboek (Aanbevolen) : Basisboek Statistiek met SPSS, Ben Baarda - Cor van Dijkum, 6de druk, Noordhoff, 9789001895808, 2019

Bijkomende info

Voor meer informatie omtrent de concrete inrichting van het studiedeel: zie Canvas

De slides van het hoorcollege vormen de basis van de te kennen leerstof. De theorie handboeken worden aanbevolen ter ondersteuning van de hoorcolleges. De handboeken zijn niet verplicht in de eerste bachelor, maar zullen – afhankelijk van de gevolgde richting – aangekocht moeten worden in de tweede bachelor in het kader van meer geavanceerde statistische vakken.

Via Canvas worden voorbeeldvragen en het formuleblad ter beschikking gesteld.

Toelichting werkvormberekening

· Hoorcollege (HOC): collectieve contactmomenten waarop de docent de leerinhouden behandelt

· Werkvormen en praktische oefeningen (WPO): collectieve en individuele contactmomenten waarop de student onder begeleiding met de leerinhouden aan de slag gaat

· Zelfwerk en –studie (ZELF): contactonafhankelijke activiteiten

Onderstaande werkvormberekening is indicatief en geeft een aanduiding van de te verwachten studiebelasting

HOC: 22 uur

Hoorcollege: 22 uur (11 x 2 uur) Geen colleges in week 7 (week van tussentijdse test) en in laatste week van het semester (gelet op volgtijdelijkheid oefeningensessies); eventueel wegvallende lessen (verlofdag, ziekte, congres, ...) worden op ander tijdstip in uurrooster ingepland en ingehaald.

WPO: 30 uur

in klascontext herhalen van theorie en oplossen/toelichten van oefeningen: 30 uur (2 uur per week maar geen oefeningen in eerste week semester (omdat nog onvoldoende theoretische basiskennis)
individuele feedback: 1 uur (tijdens spreekuren of via e-mail)

ZELF: 122 uur

cursus bijhouden tijdens het semester: 82uur → theorie, a rato van 1 uur per bijgewoond uur HOC: 22 uur → oefeningen, a rato van 2 uur per bijgewoond uur WPO: 60 uur
voorbereiden tussentijdse test (week 7): 8 uur
voorbereiden examen: 32 uur (4 dagen van 8 uur)

Leerresultaten

Algemene competenties

Studenten begrijpen de doelstelling van beschrijvende statistiek
Studenten kunnen zelfstandig tabellen en grafieken kritisch lezen en interpreteren en zelf opstellen
Studenten kunnen zelfstandig gegevens beschrijven en interpreteren aan de hand van de belangrijkste beschrijvende parameters van ligging, spreiding en vorm aangepast aan het type variable, via de rekenmachine, Excel en SPSS
Studenten kunnen zelfstandig de relatie tussen twee variabelen beschrijven en interpreteren aan de hand van de belangrijkste maten van samenhang via de rekenmachine, Excel en SPSS
Studenten begrijpen wat een regressieanalyse is en kunnen dit via SPSS zelfstandig uitwerken en interpreteren. Ze kunnen een regressierechte gebruiken om te schatten en te voorspellen
Studenten ontwikkelen een kritische attitude ten opzichte van de veelheid aan cijfermateriaal in de maatschappij

Beoordelingsinformatie

De beoordeling bestaat uit volgende opdrachtcategorieën:
Examen Schriftelijk bepaalt 45% van het eindcijfer

Examen Praktijk bepaalt 35% van het eindcijfer

Examen Andere bepaalt 20% van het eindcijfer

Binnen de categorie Examen Schriftelijk dient men volgende opdrachten af te werken:

Schriftelijk examen met een wegingsfactor 100 en aldus 45% van het totale eindcijfer.

Toelichting: Het schriftelijk examen bestaat uit een multiple choice gedeelte bestaande uit 40 vragen (hogere cesuur is hier van toepassing), en uit een gedeelte oefeningen (niet meerkeuze).
Het meerkeuze-examen zal gequoteerd worden door positieve scoring met hogere cesuur. Er worden dus géén punten afgetrokken voor een fout antwoord. Het halen van punten door te gokken wordt daarentegen wél verwerkt in het eindpunt door de slaaggrens (= cesuur) te verhogen. Bijvoorbeeld: de cesuur voor een meerkeuze-examen met 40 vierkeuzevragen is 25. Je zal in dat geval 25 van de 40 vragen juist moeten beantwoorden om een 10/20 te behalen. De cesuur voor het examen en de exacte omzettingstabel zal tijdig op Canvas en in de exameninstructies gecommuniceerd worden. De examenstrategie is door deze methode eenvoudig: Doe je best op heel het examen, vragen die je niet weet of gedeeltelijk weet antwoord je naar best vermogen, zonder zorgen over ev. puntenaftrek.

Binnen de categorie Examen Praktijk dient men volgende opdrachten af te werken:

Praktisch examen met een wegingsfactor 100 en aldus 35% van het totale eindcijfer.

Binnen de categorie Examen Andere dient men volgende opdrachten af te werken:

Evaluatie tijdens werkcolleges met een wegingsfactor 100 en aldus 20% van het totale eindcijfer.

Aanvullende info mbt evaluatie

Voor zowel het schriftelijk als praktisch examen worden een formuleblad en rekenmachine verstrekt.

De eindwaardering wordt als volgt bepaald:

Het schriftelijk examen draagt bij aan 45%.
Het praktisch examen (SPSS & Excel) draagt bij aan 35%.
De evaluatie tijdens de colleges draagt bij aan 20%.

Aanvullende informatie betreffende evaluatie: Een student moet beide examenonderdelen halen. Pas nadat beide examenonderdelen zijn gehaald, dus zowel het schriftelijke als het praktische examen (SPSS/Excel), wordt de student geacht dit opleidingsonderdeel te hebben gehaald. De berekening van het eindresultaat verloopt als volgt:

Als de student beide examenonderdelen haalt, is het eindresultaat gelijk aan de som van de originele, niet-afgeronde resultaten van beide examenonderdelen.
Als de student één of beide examenonderdelen niet haalt, is het eindresultaat gelijk aan de laagste score van beide examenonderdelen, omgerekend naar een cijfer op 20. Echter, als de student voor beide examenonderdelen in dezelfde zitting minstens 8/20 behaalt, is het eindresultaat gelijk aan de som van de originele, niet-afgeronde resultaten van beide examenonderdelen. Als dit cijfer minstens 10/20 is, wordt de student alsnog geacht dit opleidingsonderdeel te hebben gehaald.
Als de student afwezig is voor ten minste één van de examenonderdelen, resulteert dit in een eindresultaat van 'AFW' (afwezig). Het deelresultaat van examenonderdelen wordt alleen overgedragen naar de herkansing als het resultaat minstens 10/20 is.
Een examenonderdeel dat de student heeft gehaald, kan niet opnieuw worden afgelegd in de herkansing.
Cijfers van de evaluatie tijdens colleges kunnen niet opnieuw worden afgelegd in de tweede examenperiode; het cijfer (op 20%) wordt overgenomen uit de eerste examensessie.
Deelresultaten van examenonderdelen worden niet overgedragen naar het volgende academische jaar.
Het schriftelijk examen bestaat uit een multiple choice gedeelte bestaande uit 40 vragen (hogere cesuur is hier van toepassing), en uit een gedeelte oefeningen (niet meerkeuze).
Het meerkeuze-examen zal gequoteerd worden door positieve scoring met hogere cesuur. Er worden dus géén punten afgetrokken voor een fout antwoord. Het halen van punten door te gokken wordt daarentegen wél verwerkt in het eindpunt door de slaaggrens (= cesuur) te verhogen. Bijvoorbeeld: de cesuur voor een meerkeuze-examen met 40 vierkeuzevragen is 25. Je zal in dat geval 25 van de 40 vragen juist moeten beantwoorden om een 10/20 te behalen. De cesuur voor het examen en de exacte omzettingstabel zal tijdig op Canvas en in de exameninstructies gecommuniceerd worden. De examenstrategie is door deze methode eenvoudig: Doe je best op heel het examen, vragen die je niet weet of gedeeltelijk weet antwoord je naar best vermogen, zonder zorgen over ev. puntenaftrek.

Toegestane onvoldoende

Kijk in het aanvullend OER van je faculteit na of een toegestane onvoldoende mogelijk is voor dit opleidingsonderdeel.

Academische context