4 ECTS credits
110 u studietijd

Aanbieding 1 met studiegidsnummer 1024312ANR voor alle studenten in het 1e semester met een inleidend bachelor niveau.

Semester
1e semester
Inschrijving onder examencontract
Niet mogelijk
Beoordelingsvoet
Beoordeling (0 tot 20)
2e zittijd mogelijk
Ja
Onderwijstaal
Nederlands
Faculteit
Faculteit Ingenieurswetenschappen
Verantwoordelijke vakgroep
Architectonische ingenieurswetenschappen
Onderwijsteam
Stephanie Van de Voorde (titularis)
Robby Fivez
Onderdelen en contacturen
18 contacturen Hoorcollege
18 contacturen Werkvormen en Praktische Oef.
18 contacturen Zelfwerk en -studie
Inhoud

Dit opleidingsonderdeel onderzoekt de geschiedenis van stedenbouwkundige modellen en concepten vanaf de vroegste stedelijke samenlevingen tot de hedendaagse stedelijke uitdagingen.
De hoorcolleges bieden een chronologisch en thematisch gestructureerde verkenning van de evolutie van stedenbouwkundige patronen, morfologieën en denkmodellen, gaande van de klassieke polis en het Romeinse castrum over middeleeuwse stadsvormen en renaissance-ideaalsteden tot modernistische planning en suburbane ontwikkelingen in de 20ste eeuw. Naast het herkennen en begrijpen van historische vormen en concepten, ligt de nadruk op het situeren van stedenbouwkundige transformaties binnen hun bredere politieke, economische, sociale en culturele context. Hierbij ligt de focus in het bijzonder op de transformaties sinds de 19de eeuw.

Tijdens de werkcolleges werken studenten in groep aan een stadshistorische analyse van een wijk of buurt in België. Ze worden aangemoedigd om het stedelijk weefsel te benaderen als een palimpsest: een gelaagd landschap waarin opeenvolgende en overlappende sporen van politieke, ideologische en maatschappelijke overtuigingen zichtbaar zijn. De analyse bestrijkt stedenbouwkundige, architecturale, sociaal-culturele en politieke aspecten en wordt schriftelijk en grafisch uitgewerkt, ondersteund door kaartmateriaal en visuele elementen. Studenten worden hierin begeleid via korte workshops en gerichte werkmomenten rond praktische vaardigheden zoals het zoeken en interpreteren van historische bronnen en atlassen, het analyseren en visueel presenteren van stedelijke evoluties, en het correct academisch schrijven en refereren. De nadruk ligt op het zelfstandig en methodisch ontwikkelen van een coherente analyse, met tussentijdse feedback om de kwaliteit van de uiteindelijke paper te versterken. De werkcolleges sluiten nauw aan bij de thematieken van de hoorcolleges, maar richten zich specifiek op de toepassing van verworven kennis in onderzoek en rapportering.

In reading seminars en debatsessies verdiepen studenten zich verder in stedenbouwkundige theorieën en praktijken. Via voorbereidende lectuur en actieve discussies reflecteren ze kritisch over verschuivende perspectieven en historiografische evoluties binnen de stedenbouw. Hierbij werken studenten individueel aan een Capita Selecta, waarin ze (historische) stedenbouwkundig concepten en modellen koppelen aan actuele stedelijke uitdagingen zoals klimaatverandering, mobiliteit, duurzaamheid, migratie, sociale ongelijkheid of gezondheid.

De combinatie van kennisverwerving, toegepast onderzoek en kritische reflectie vormt de kern van dit opleidingsonderdeel en bereidt studenten voor op een geïnformeerde omgang met hedendaagse stedelijke vraagstukken.

Studiemateriaal
Digitaal cursusmateriaal (Vereist) : Teksten en slides worden aangeboden via Canvas.
Bijkomende info

Meer informatie via het online leerplatform Canvas of via de titularis, op afspraak.

Leerresultaten

Specifieke competenties

Volgende leerresultaten worden beoogd in dit opleidingsonderdeel:

Kennis & Begripsvorming

1. Je kan historische stedenbouwkundige modellen, patronen, morfologische kenmerken, concepten en instrumenten uit verschillende periodes (van de Oudheid tot de 21ste eeuw) herkennen, benoemen en kritisch onderscheiden.

2. Je beheerst stedenbouwkundige begrippen zoals grid, tuinwijk, functionele stad, suburbia, metabolisme, enzovoort en kan deze ook correct hanteren.

Inzicht & Analyse

3. Je kan stedelijke ontwikkelingen en transformaties analyseren en verklaren binnen de ruimere historische, politieke, socio-economische en culturele context.

4. Je bent in staat om de wisselwerking tussen architecturale en stedenbouwkundige schaalniveaus interpreteren en illustreren aan de hand van concrete voorbeelden.

Vaardigheden & Toepassing

5. Je voert historisch onderzoek uit, zelfstandig en in teamverband, door relevante primaire en secundaire bronnen en kaartmateriaal met betrekking tot een bepaald stadsfragment te verzamelen, deze informatie kritisch te analyseren en op een correcte wetenschappelijke wijze te verwerken.

6. Je communiceert de resultaten van stedenbouwkundig-historisch onderzoek op een heldere, gestructureerde en overtuigende manier, zowel schriftelijk, mondeling als grafisch, gebruik makend van de gepaste terminologie en visuele technieken.

Kritische Reflectie & Attitudes

7. Je bent in staat kritisch te reflecteren over (historische) stedenbouwkundige theorieën, modellen en praktijken, evenals over verschuivende perspectieven en evoluties in de historiografie van stedenbouw.

8. Je ontwikkelt een onderbouwde en kritische visie op de maatschappelijke rol van stedenbouw en de wijze waarop inzichten uit de geschiedenis kunnen bijdragen aan duurzame, inclusieve en rechtvaardige oplossingen voor actuele stedelijke uitdagingen zoals klimaatverandering, mobiliteit, duurzaamheid, sociale ongelijkheid, bevolkingsgroei, migratie, volksgezondheid, etc.

Algemene competenties

Dit opleidingsonderdeel zet daarnaast ook in op onderstaande algemene leerresultaten van de Bachelor of Science in de Ingenieurswetenschappen: Architectuur

  1. De Bachelor heeft een brede fundamentele kennis en begrip van de theorie en geschiedenis van de architectuur en hun relatie met de huidige uitdagingen in de gebouwde omgeving.
  2. De Bachelor kan zelfstandig informatie uit de (inter)nationale vakliteratuur en andere bronnen opzoeken, op een wetenschappelijk verantwoorde wijze evalueren en erover rapporteren.
  3. De Bachelor kan een probleemstelling analyseren binnen socio-culturele en ecologische randvoorwaarden en op basis daarvan een onderbouwde visie ontwikkelen.
  4. De Bachelor kan schriftelijk, mondeling, grafisch, beeldend en door middel van schaalmodellen communiceren, gebruikmakend van de gepaste wetenschappelijke woordenschat.
  5. De Bachelor kan rationeel, abstract en kritisch reflecteren over het eigen werk en dat van anderen.
  6. De Bachelor kan zelfstandig en in team werken.
  7. De Bachelor heeft zich de ecologische, sociale en culturele draagwijdte van de discipline eigen gemaakt en streeft bewust naar duurzame, ethische ontwerpbeslissingen.
  8. De Bachelor heeft aandacht voor de steeds sneller veranderende noden van gebruiker en maatschappij.

Beoordelingsinformatie

De beoordeling bestaat uit volgende opdrachtcategorieën:
Examen Andere bepaalt 40% van het eindcijfer

WPO Groepswerk bepaalt 30% van het eindcijfer

Andere bepaalt 30% van het eindcijfer

Binnen de categorie Examen Andere dient men volgende opdrachten af te werken:

  • Tussentijds partieel examen met een wegingsfactor 40 en aldus 40% van het totale eindcijfer.

Binnen de categorie WPO Groepswerk dient men volgende opdrachten af te werken:

  • Stadshistorische analyse met een wegingsfactor 30 en aldus 30% van het totale eindcijfer.

Binnen de categorie Andere dient men volgende opdrachten af te werken:

  • Permanente evaluatie met een wegingsfactor 30 en aldus 30% van het totale eindcijfer.

Aanvullende info mbt evaluatie

Het eindcijfer voor dit studiedeel wordt samengesteld uit drie onderdelen:

  • Partieel schriftelijk examen (40%): Een partieel schriftelijk examen dat peilt naar kennis en inzicht in de historische modellen, begrippen en ontwikkelingen behandeld in de hoorcolleges (specifieke leerresultaten 1 t.e.m. 4). Elke student krijgt een selectie van vragen die representatief gespreid zijn over het studiemateriaal. Wie gewettigd afwezig is tijdens het examenmoment (na de eerste 6 hoorcolleges), kan het examen afleggen tijdens de reguliere examenperiode. Opgelet: aanwezigheid tijdens de hoorcolleges in weken 1–6 is verplicht om te mogen deelnemen aan het examen.
  • Stadshistorische analyse (30%): Analyse van een historische wijk of buurt in België (19de–21ste eeuw), uitgevoerd in kleine groep. Er wordt o.a. geëvalueerd op de kwaliteit van de analyse, de correcte verwerking van bronnen, de helderheid van de opbouw, het gepaste gebruik van beeldmateriaal en verzorgde lay-out. Het gebruik van GenAI als een ondersteunende tool is beperkt toegestaan zolang de "AI-richtlijnen voor studenten" die door de VUB worden geformuleerd strikt worden nageleefd. Er moet op gepaste wijze gerapporteerd worden over het AI-gebruik. Specifieke instructies worden gecommuniceerd via het leerplatform.
  • Permanente evaluatie (30%): individuele uitwerking van Capita Selecta en actieve deelname aan seminaries, debatten en klassikale activiteiten. De permanente evaluatie beoordeelt: de schriftelijke en visuele uitwerking van de individuele Capita Selecta, de kwaliteit van de presentatie en de formulering van reflectievragen, en de actieve, inhoudelijke deelname aan reading seminars, debatten en discussies; bijkomend worden ook kleine opdrachten doorheen het semester (bijvoorbeeld een one-minute-paper, deelname aan de excursie) beoordeeld.

Om geslaagd te zijn voor dit vak, moet je minstens 8/20 te behalen op zowel het partieel examen als op de stadshistorische analyse. Indien je geen 8/20 op deze onderdelen behaalt, geldt de laagste score als eindscore voor dit vak. Het partieel examen en de stadshistorische analyse kunnen opnieuw afgelegd worden in tweede zit (in tegenstelling tot de permanente evaluatie), maar de modaliteiten van de opdracht kunnen verschillen (vb. individueel in plaats van in groep). Indien je ook na de tweede zit niet geslaagd bent voor het volledige vak, moet je de drie onderdelen opnieuw doen in het volgende academiejaar (geen overdracht van deelscores).

Aanwezigheid bij de hoorcolleges en WPO’s is verplicht.

Documenten die niet of laattijdig worden ingediend, of afwezigheid tijdens de hoorcolleges en WPO’s kunnen leiden tot ‘AFW’ als eindscore.

Toegestane onvoldoende
Kijk in het aanvullend OER van je faculteit na of een toegestane onvoldoende mogelijk is voor dit opleidingsonderdeel.

Academische context

Deze aanbieding maakt deel uit van de volgende studieplannen:
Bachelor in de ingenieurswetenschappen: architectuur: Standaard traject
Bachelor in de geografie: Standaard traject